Vatandaşa`Harcama çeki` geliyor



Küresel krize karşı paket çalışmalarını sürdüren hükümet, şimdi de gündemine vatandaşa harcama çeki dağıtılması önerisini gündeme aldı.

TEPAV’ın Ekonomi Koordinasyon Kurulunda gündeme getirdiği öneri, dar gelirli, yoksul vatandaşlara bir kereye mahsus olmak üzere harcama çeki dağıtılmasını öngörüyor.

Ekonominin Koordinasyonundan Sorumlu Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Nazım Ekren, önerinin krize karşı en etkili yöntemler arasında bulunduğuna dikkat çekti. Ancak Ekren, öncelikle bu önerinin kamuoyunda tartışılmasını istediklerini belirterek; konuyla ilgili henüz bir çalışma yapılmadığını ifade etti.

TOBB Bünyesinde bulunan Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfının (TEPAV) Gündeme getirdiği öneri toplumun dar gelirli kesimlerine bir kereye mahsus olmak üzere 200 ila 500 liralık çek verilmesini içeriyor. Söz konusu çeklerin her türlü alışverişte kullanılması mümkün olurken; çeklere süre sınırlaması getirilerek belli bir dönem için harcamanın yapılması isteniyor. ABD başta olmak üzere bazı Batı ekonomilerinde kullanılan bu yöntem ile ekonominin doğrudan harcama yoluyla canlandırılması hedefleniyor.

Söz konusu düzenlemeyle ilgili bir çalışma henüz yapılmamış olsa da; çek maliyetinin bütçe açısından ciddi bir yük getireceği yorumu yapılıyor. Ancak bu yükün, ekonomiye yapacağı etki göz önüne alındığında ‘yüz yılın krizi varken böyle bir işin getirisi götürüsünden yüksek olur’ deniyor.

]Sanayici hiç bu kadar umutsuz olmamıştı [/color]


Son aylarda ihracat ve kapasite kullanım oranlarındaki sert düşüşlerle ağır darbe yiyen sanayi sektörünün, küresel krize karşı tutunacak dalı kalmadı.

REFERANS GAZETESİ

Sanayi sektörü 2008'in ikinci yarısında üretim, ihracat, istihdam, yeni siparişler ile iç ve dış satışlarda dramatik düşüşler yaşarken sanayicinin gelecek 6 aya dair beklentileri 2001 krizini bile aratacak seviyeye geriledi.

Hükümetin krize karşı önlem almakta geciktiğini, hazırlanan önlem paketinin ise dertlere ne kadar deva olacağının bilinmediğini vurgulayan İstanbul Sanayi Odası (İSO) Başkanı Tanıl Küçük, Sanayicimiz ilk kez gelecek döneme ilişkin beklentilerinde bu kadar olumsuz. İçinde bulunduğumuz olağanüstü koşullar, ekonomideki sorunların da olağanüstü hal mantığı ile ele alınmasını gerektirmektedir dedi.

Özel sektör imalat sanayiinin içinde bulunduğu koşulları, sorunları, beklenti ve öngörülerini tespit edebilmek, çözüm önerileri geliştirebilmek amacıyla 500 İSO üyesi baz alınarak gerçekleştirilen Ekonomik Durum Tespiti Anketinin 2008 yılı ikinci yarı sonuçları, düzenlenen basın toplantısıyla açıklandı. Bu dönem ilk kez temel göstergelerdeki değişimlerin endeks olarak sunulduğu çalışmada, endeksin 100'den büyük olması olumlu, 100'den küçük olması ise olumsuz gelişmeye işaret ediyor.

Anket sonuçlarına göre 2009'un ilk yarısında işletmelerin yüzde 59,8'i üretimlerinde, yüzde 61,7'si iç satışlarında, yüzde 56'sı dış satışlarında, yüzde 51,2'si istihdamlarında, yüzde 61,3'ü de yeni siparişlerde azalma bekliyor. 2009 yılında ekonomide yüzde 2,6'lık daralma öngören sanayicilerin yalnızca yüzde 24,6'sı 2009'un ilk yarısında yatırım yapmayı planlıyor.

Her 4 kişiden biri işsiz

İSO Başkanı Küçük, anketin işletmelerin 2009 yılında ekonominin önemli ölçüde küçüleceği beklentisi içinde olduğunu ortaya koyduğunu belirtti. 2009'un tahminlerin ötesinde sıkıntılı bir yıl olma riski taşıdığı uyarısında bulunan Küçük, Üretimde, istihdamda, ihracattaki veriler ve piyasadaki durum Türkiye'nin küresel kriz karşısında ödemek zorunda kaldığı faturanın giderek kabardığını gösteriyor diye konuştu. İstihdamda yaşanan sorunların 2009'da da artarak devam edeceğini ifade eden Küçük, evrensel standartlarla değerlendirildiğinde TÜİK'in açıkladığı yüzde 12,3'lük işsizlik oranının yüzde 25,6'yı bulduğunu söyledi.

Küçük, Bu veriler, işgücü kapsamındaki her 4 kişiden birinin işsiz olduğu anlamına gelmekte ve çok derin bir ekonomik ve sosyal soruna işaret etmektedir dedi. Türkiye'nin şimdiye kadar önlem almakta geç kaldığını dile getiren Küçük, şöyle konuştu: Hükümetimizin önlem yönündeki çabaları son dönemde hızlanmış görünmektedir. Ancak geç kalan önlem paketinin dertlere ne kadar deva olacağı soru işaretidir. İçinde bulunduğumuz olağanüstü koşullar, ekonomideki sorunların da olağanüstü hal mantığı ile ele alınmasını gerektirmektedir. Üretimde ve istihdamda daha olumsuz gelişmelerin önüne geçebilmek için Türkiye çok daha kapsamlı ve geniş boyutlu önlemleri süratle hayata geçirmek zorundadır.

2001 krizi döneminde ankete katılan işletmelerin yüzde 73'ü finansal darboğaz içinde olduğunu bildirirken bu oran 2008'in ikinci döneminde yüzde 69,9'a kadar yükseldi. 2001 sonrası yaşanan ekonomik gelişmeler sonrasında yüzde 50'lere düşen bu oran. 2008'in ilk yarısında da yüzde 60,2 olarak gerçekleşmişti.

]Fitch Coca Cola İçecek`in notunu teyit etti [/color]




Fitch Ratings, Coca Cola İçecek'in “BBB” olan yerel para cinsinden uzun vadeli temerrüt derecelendirmesi notunu teyit etti.

AA

Coca-Cola İçecek A.Ş'den İMKB'ye gönderilen açıklamada, Türkiye'nin ülke notuyla sınırlı olan yabancı para cinsinden uzun vadeli temerrüt derecelendirmesi notunun da, “BB” olarak teyit edildiği belirtildi.

Yabancı para cinsinden uzun vadeli temerrüt derecelendirmesi notu için durağan görünüm korunurken, yerel para cinsinden uzun vadeli temerrüt derecelendirme notu için durağan olan görünümün negatife çevrildiği kaydedildi.

Açıklamada, “Yerel para cinsinden uzun vadeli temerrüt derecelendirmesi notumuz halen ülke notunun dört basamak üstündedir” denildi.

Dolar 2 liraya yükselebilir






Uluslararası piyasalarda yaşanan tedirginlikler içeride doların ateşini yükseltti.


Geçtiğimiz haftayı 1.6950 TL'den tamamlayan dolar, yeni haftaya ise 1.72'nin üzerinden başladı. Dolar bankalararası piyasada 1.7350 TL'ye kadar yükseldi.

Dolar saat 10.45 itibariyle serbest piyasada 1.7240 TL'den el değiştirdi.

Uzmanlar, Citigroup'a kamu müdahalesinin ardından ABD borsalarında yaşanan kan kaybının devam etmesinin piyasalarda olumsuz bir etki yarattığını belirtiyor.
Öt yandan euro/dolar paeritesinde dolar lehine yaşanan hareket de içeride kurların yükselmesinde etkili oluyor.

Euro/dolar paritesi yüzde 0.6 değişimle 1.26'nın hemen altında hareket ediyor.

Doların euro karşısındaki yükselişinde hükümetin sigorta devi American International Group'a (AIG) 30 milyar dolar daha yardım yapacağı yönündeki haberler etkili oldu.

2 LİRAYA GİDEBİLİR

A Yatırım Genel Müdür Yardımcısı Murat Salar, kurun tarihi seviyeleri test ettiğini kaydetti. Salar, bu hafta ve önümüzdeki döneme ilişkin görüşlerini şöyle aktardı:

"Bu hafta ve önümüzdeki dönemde yer işgal edecek en önemli konu ABD'de bankalara uygulanan stres testi. Bu test sonucunda bankalarla ilgili gelebilecek sonuçlar gerilimi artıracaktır. Kalıcı bir toparlanma için ilk şart dünya finans sisteminin tekrar çalışır duruma gelmesidir. Finans sistemindeki tıkanıklıklar artık reel sektörü ciddi manada etkilemeye başladı. Büyüme verileri olsun sanayi üretimleri olsun işsizlik verileri olsun son derece rahatsızlık veren boyutta geliyor."

Salar, kurlara ilişkin de şöyle konuştu:

"Kurda önemli yükseliş var. Kur tarihi seviyeleri tekrar test ediyor. Bu seviyeleri geçerse daha önce görmediğimiz seviyeler gündeme gelecek. Kısa vadede dolar 1.85'e kadar yükselebilir. İleriki dönemlerde de 2.00 TL gündeme gelebilir."

ABD`de tüketici harcamaları arttı


ABD'de Ocak ayında tüketici harcamaları yüzde 0,6 arttı. Ticaret Bakanlığının açıkladığı verilere göre, üst üste 6 aydır rekor düşüşler kaydeden tüketici harcamaları geçen ay yüzde 0,6 büyüdü.

AA

Ekonomistler, tüketici harcamalarında yüzde 0,4'lük yükseliş bekliyorlardı. Öte yandan, kişisel harcamalar da Ocak ayında yüzde 0,4 oranında arttı.

İngiltere`de bir mağaza kayyuma devredildi



İngiltere'de pek çok ünlü moda markasının sahibi olan Mosaic adlı firmanın kayyuma devredildiği açıklandı.

AA

Yüklü miktarda borcunun bulunduğu belirtilen firmanın elindeki Oasis, Karen Millen, Warehouse ve Coast gibi mağaza zincirlerinin hisselerinin çoğunun, Mosaic grubuna kredi veren İzlanda bankası Kaupthing'e devredildiği ve bu mağazaların yönetimini Kaupthing ve Mosaic'in eski yöneticilerinin birlikte sürdüreceği bildirildi.

Ancak yine Mosaic grubuna ait olan Principles ve The Shoe Studio mağazalarının ise tümüyle kayyuma devredildiği ve bu mağazalarda çalışan 4200 kişinin işlerinin riske girdiği bildirildi.

Bu arada, Kaupthing'in devraldığı mağazaların ise, Aurora adlı yeni bir firmanın adı altında faaliyetlerini sürdürecekleri ve bu kurtarma operasyonu sayesinde 8700 kişinin işlerini kaybetmelerinin de önüne geçildiği kaydedildi. Aurora sözcüsü, kurulan yeni firmanın ve gruba sağlanan yeni kredilerin, Aurora adı altında faaliyet gösteren markalara gelişme ve potansiyelini ortaya koyma imkanı sunacağını belirtti.

Bu arada, kayyumda kalan The Principles'in 400 mağaza ve 2300 çalışanı, The Shoe Studio'nun ise 13 mağaza ve 270 bayisinde 1870 çalışanı bulunduğu belirtildi. Kayyumun yeni bir alıcı bulma arayışı boyunca mağazaların faaliyetlerini sürdüreceği, ortaya çıkan alıcılarla pazarlıkların sürdüğü kaydedildi.

[FONT="Times New Roman"]06 Nisan 2009
Piyasalarda bahar havası

Uluslararası piyasalardaki olumlu hava içeriye de yansıyor. Piyasalar yeni haftaya iyi bir başlangıç yaparken borsa 27 binin üzerini gördü, dolar da 1.56'nın altına geriledi.


İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) haftaya alıcılı bir seyirle başladı. İlk seansta 27 bin 200 sınırına dayanan borsa daha sonra gelen satışlarla 27 bin 100-200 bandında dengelendi. Borsada işlem gören hisse senetleri ilk seansın bitimine yakın ortalama yüzde 1.8 değer kazandı.

İkinci seans ise satış ağırlığı biraz daha arttı. Endeks saat 15.10 itibariyle yüzde 0.93 artışla 26 bin 878 puanda bulunuyor.

Borsadaki hareketi değerlendiren uzmanlar, piyasalarda artık en kötüün geride kaldığınıa ilişkin işaretlerin İMKB'de de alım getirdiğini anlatıyor. Özellikle FED'den gelen ve Başkan Bernanke'nin yeniden iyileşme sağlanması için her şeyi yapacaklarını açıklaması da piyasalara olumlu yansıdı.

Uzmanlar, cuma günü açıklanan enflasyon rakamlarının piyasa beklentisinin üzerinde olduğunu, ancak gıdadaki artışın geçici olduğuna yönelik yorumların olumsuz beklentiyi kırığına dikkat çekiyor.

DOLAR DÜŞÜYOR

Dolar tarafında da düşüş yeni haftaya taşındı. Önceki haftalarda 1.80'i görüp rekor kıran ancak daha sonra yönünü aşağı çeviren dolar bugün 1.5575 TL'ye kadar geriledi ve 9 Ocak 2009'dan bu yana en düşük seviyesini gördü. Dolar daha sonra gelen hafif alımlarla yeniden 1.57 TL seviyesine çıktı.

Uzmanlar, yurtdışındaki iyileşmenin yanında içeride IMF anlaşmasına yönelik olumlu beklentilerin doları düşürdüğünü belirtiyor.

"KURLARDAKİ DÜŞÜŞ SÜRER"

A Yatırım Genel Müdür Yardımcısı Murat Salar, “Kurlarda ciddi bir gevşeme yaşandı ve bu gevşeme bir süre daha devam edecek gibi görünüyor” dedi. Şu anda piyasalardaki algılamanın pozitif durumda olduğunu söyleyen Salar, buna rağmen,henüz temel anlamda değişen hiç birşeyin olmadığını ve “ekonomik anlamda canlanma başladı” diyebilmek için erken olduğunu vurguladı.

Salar, Bu haftanın gündeminde ABD Başkanı Obama'nın ziyaretinin olduğunu hatırlatarak, şunları kaydetti:

“Bu haftanın gündeminde Obama'nın ziyareti var. Buradaki siyasi açıklamalar takip edilecek ve daha çok siyasi bir anlamı var bu ziyaretin. Türkiye'den Afganistan konusunda bir açılım beklenecek gibi gözüküyor. Dolayısıyla Obama'nın ziyaretindeki her türlü ayrıntıya piyasalar dikkat edecektir. Çünkü Türkiye'nin Amerika ile olan bir anlamda kesintiye uğrayan ilişkilerini yeniden dizayn etmesi ekonomik anlamda çok önemli.”