1 İnanç
1.1 Alevi Temel inancı
1.2 Aleviliğin Tarihsel Gelişimi
1.3 Dört Kapı Kırk Makam' İnancı
2 Alevilikte İbadet
2.1 Cem
2.2 Cemevi
2.3 Alevi Duaz ve deyişler
2.4 Mersiye
2.5 Semah
2.6 Alevilikte Kutsal Günler ve Anma Günleri
3 Alevi Nüfus dağılımı
3.1 Çepniler
3.2 Balkan Alevileri
3.3 Kürt/Zaza Alevileri
3.4 Diyarbakır Alevileri
3.5 Sivas Alevileri
3.6 Vilayeti Çepni Alevileri
3.7 Erzurum Alevileri
3.8 Tokat Alevileri
4 Tarihçe
4.1 Erenler
4.2 Ahilik ve Alevilik
4.3 Babai İsyanı
4.4 Kızılbaş ve Safeviler
5 Osmanlı Dönemindeki Sorunlar
Alevi Temel inancı:
Alevilik, Allah-Muhammed-Ali üçlemesi ve Ehl-i Beyt , Oniki İmamları önemseyen Şiiliğin Onikicilik ile ortak noktalara sahip bir yoldur. Bu görüşe göre, dört halifeden Ebubekir, Ömer ve Osman'ın hilafetleri haksızdır.
Alevilikte incelenmesi gereken asıl inanç varlığın birliğidir. Alevilik’te tanrının insan dâhil evrendeki her şeyin içinde olduğu inanışı vardır.
Alevilik Tanrı korkusu yerine sevgisini benimseyen, Kuran'ın şekline değil özünü kabul ettiklerini belirten, amacı "Seyr-ü süluk" (Ruhsal olgunlaşma) olan bir tasavvuf yoludur.
Özünü insan sevgisinde bulan, Tanrı’nın insanda tecelli ettiğine ve zerresinden oluştuğuna, onun için de insanın ölümsüzlüğüne inanan, ibadetlerinde kadın erkek ayrımı yapmadan, kendi öz diliyle, musikisiyle, semahıyla inancını icra etme biçimine denir.
Yaşamın amacını insanın ham ervahlıktan çıkarak, insan-ı kâmil olup, özüne dönmek olarak tanımlamaktadır. Mürşid, Pir ve Rehber huzurunda ikrar verilerek Dört Kapı Kırk Makam aşamasından geçilir. Alevi ibadetinin uygulandığı mekân Cemevidir.
Tarihsel Gelişimi
Anadolu'nun İslamlaşmasını sağlayan Hacı Bektaş-ı Veli'yi, Yunus Emre 'yi, Abdal Musa 'yı, Ebul Vefa 'yı, Hoca Ahmet Yesevi 'yi Şah İsmail (Hatai) Hubyar Sultan'ı önemser. Şah İsmail Alevilik inancının Türkmenler arasında yayılmasında büyük etkisi olmuştur[1] . Anadolu ’ya gelen Hazret-i Pir’le ve ozanların nefesleriyle hayat bulduğuna inanılmaktadır.
[FONT=Symbol]· Yedi Ulu Ozan
Dört Kapı Kırk Makam' İnancı
Alevilik’te ve Şiilik ’te önemli bir yere sahip olan Zülfikar isimli kılıcın temsili bir resmi.
Ali bin Ebu Talib betimlemesi. Alevi İslâm inancında Ali’nin çok özel bir yeri vardır ve Alevi-Şii amentüsünde bulunan imamet anlayışına göre Muhammed öldüğünde yerine imam olması gereken kişi Ali'dir ve imamet Ali’nin soyundan devam eder.
Dört Kapı Kırk Makam şeklindeki kâmil insan olma ilkelerini Hacı Bektâş-ı Veli ’nin tespit ettiğine inanılır. Hacı Bektaş, "Kul Tanrı’ya kırk makamda erer, ulaşır, dost olur" demiştir. [kaynak belirtilmeli ]
Dört Kapı şunlardır:
1. Şeriat,
2. Tarikat Kapısı,
3. Marifet Kapısı ve
4. Hakikat Kapısı
Her kapının on makâmı vardır.
Şeriat kapısının makamları:
1. İman etmek,
2. İlim öğrenmek,
3. İbâdet etmek,
4. Haramdan uzaklaşmak,
5. Ailesine faydalı olmak,
6. Çevreye zarar vermemek,
7. Peygamberin emirlerine uymak,
8. Şefkatli olmak,
9. Temiz olmak ve
10. Yaramaz işlerden sakınmak.
Tarikat kapısının makamları:
1. Tövbe etmek,
2. Mürşidin ögütlerine uymak,
3. Temiz giyinmek,
4. İyilik yolunda savaşmak,
5. Hizmet etmeyi sevmek,
6. Haksızlıktan korkmak,
7. Ümitsizliğe düşmemek,
8. İbret almak,
9. Nimet dağıtmak,
10. Özünü fakir görmek
Marifet kapısının makamları:
1. Edepli olmak,
2. Bencillik, kin ve garezden uzak olmak,
3. Perhizkârlık,
4. Sabır ve kanaat,
5. Haya,
6. Cömertlik,
7. İlim,
8. Hoşgörü,
9. Özünü bilmek,
10. Ãriflik.
Hakikat kapısının makamları:
1. Alçakgönüllü olmak,
2. Kimsenin ayıbını görmemek,
3. Yapabileceğin hiçbir iyiliği esirgememek,
4. Allah’ın her yarattığını sevmek,
5. Tüm insanları bir görmek,
6. Birliğe yönelmek ve yöneltmek,
7. Gerçeği gizlememek,
8. Mânâyı bilmek,
9. Tanrısal sırrı öğrenmek ve
10. Tanrısal varlığa ulaşmak.
Kaynak: "Vikipedi Özgür Ansiklopedi" VÖA:içeriği dünyanın her köşesinden gönüllü insanlar tarafından ortaklaşa hazırlanan açık kodlu, özgür, kâr amacı gütmeyen ücretsiz bir ansiklopedidir.
![[Resim: imza3cp.gif]](http://img29.exs.cx/img29/203/imza3cp.gif)
