Tüm gurular, geleneksel organizasyon yapısından yüksek performanslı organizasyonlara geçmeyi sağlayacak adımları ve yolları kendi görüşleri çerçevesinde sunmaktadırlar. Örneğin Charles Manz ve Henry Sims “başarıya giden yol haritasını” göstermektedir. Susan Albers Mohrman ve Etkili Organizasyonlar Merkezi takımı 5 adımlı bir öneri sunuşlardır. John Kalzenbach ve Douglas Smith ise yüksek performansa ulaşmak üzere 8 yaklaşım ileri sürmüştür. Ne var ki, bununla birlikte tüm guruların organizasyonları yüksek performansa geçirecek yollar konusunda işletmelerin karşılaşacakları bazı ortak noktalarda buluşmaktadırlar. Bunlardan en kritik olanları arasında şu noktalar görülmektedir:



1. Hangi takım türleri kullanılmalıdır ve takımlar arsında teknik koordinasyon ve karar verme süreci hangi yollarla sağlanmalıdır?

2. Yöneticilerin, süpervisörlerin, takım liderlerinin ve takım üyelerinin rolleri ve sorumluluları neler olmalıdır?

3. Yöneticiler, süpervisörler, takım liderleri ve çalışanlar yeni organizasyon yapısı içersinde ne gibi yeni ve farklı yeteneklere sahip olmalıdır?



Takım Türleri ve Takımlar Arası Entegrasyon


Takımlar yüksek performanslı organizasyonların temelini oluşturmaktadırç Guruların da söylediği gibi, ne kadar çabalansa da, takımlar olmadan yüksek performansa ulaşılamamaktadır. Bu nedenle, yüksek performanslı organizasyon yapısına geçmek üzere yapılması gereken ilk şeylerden biri yeni organizasyon içinde oluşturulacak olan takımların miktarına ve türlerine doğru biçimde karar vermek olacaktır.



Takım Türleri


En uygun takım türünü seçmek, görüldüğü kadar kolay olmamaktadır ve gurular da bu nedenle bir grup seçenek öne sürmüşlerdir:



-Çalışma Takımları -Yönetim takımları

-Çapraz fonksiyonlu takımlar - Proje takımları

-Problem çözücü takımlar -Denetim takımları

-Performans geliştirme takımları -Kendi kendini yöneten takımlar

-Operasyon takımları -Yarı otonom takımlar

-Entegtrasyon takımları



Bütün bu adlandırmalara karşın gerçekte başlıca 3 ayrı takım türünden söz edilmektedir: çalışma takımları, geliştirme takımları, entegrasyon takımları.



1. Çalışma Takımları. Çalışma takımları, iç ve dış müşteri kitlesi için bir ürünün dizaynını, üretimini ve dağıtımını gerçekleştirmekte ya da hizmet sunmaktadır. Bu tür takımlar, pek çok organizasyonda genellikle işletmenin araştırma-geliştirme,üretim, satış, müşteri hizmetleri ve direk katma değer sağlayan işlerinde çalışan insanlardan oluşmaktadır.Bu takımlar aynı zamanda, üretim ve imalat takımlarını, ürün geliştirme takımlarını, danışma takımlarını ve satış ve hizmet takımlarını kapsamaktadır.



2. Geliştirme Takımları. Geliştirme takımları, organizasyondaki bir takım değişimler için öneri ve tasarı sunan takımlardır. Organizasyonda teknoloji ve operasyonu, kaliteyi yükseltmek, ürünlerin maliyetini ve dağıtım sürelerini düşürmek ve hizmet işlevini geliştirmek üzere yönlendirirler. Çalışma takımlarından farklı olarak geliştirme takımları daha geçici ve süreksizdir. Bu takımlar çoğunlukla spesifik bir problem ya da proje üzerinde çalışmak ve daha sonra dağılmak üzere kurulmaktadırlar. Proje takımları, kalite takımları, işlev geliştirme takımları ve problem çözme takımları bu tür takım grubuna önek verilebilmektedir.



3. Entegrasyon Takımları. Entegrasyon takımları bir organizasyonda işlerin koordineli bir şekilde yürümesini kontrol etmektedir.Bu takımlar iki ya da daha fazla bağımsız takımlar arasında bağlantı kurmaktadır ve özellikle de çalışma ve geliştirme takımları arasında bir bağlantı görevi görmektedir.Yönetim takımları ve geliştirme takımlarındaki software mühendisleri bu tür takımlar içinde yer almakta ve stratejik yönelme, hedeflere ulaşma ve işin performansını yansıtma konularında farklı takımlar arasında monitörlük işlevini gerçekleştirmektedir.





1. Müşteriye daha fazla değer ve hizmet sunabilmek üzere oluşturulması gereken aktiviteler nelerdir?

Müşteri ile entegrasyon ve yüksek seviyeli bir koordinasyon sağlanabilmesi için öncelikle çapraz fonksiyonlu takımların oluşturulması gerekmektedir.

2. Farklı kişilerce yerine getirilen işler, ne zaman birlikte uyum sağlayabilmek için on-line teknik koordinasyona gereksinim duyar?

Karmaşık ve çok miktarda on-line teknik koordinasyon gerektiren işler söz konusu olduğunda çapraz fonksiyonlu takımlara ihtiyaç duyulmaktadır.



Yüksek performanslı organizasyonların, fonksiyonel ve çapraz fonksiyonel takımlardan ikisini de kapsamasına rağmen, çapraz takımlar gerçek yüksek performanslı takımlar yaratmakta daha dominant olmaktadır. Çapraz fonksiyonel Takımlar kitabını yazarı Glenn M.Parker bunun çeşitli nedenlerini şöyle açıklamıştır:



1. Hızlı oluşu

2. Karma bir yapıya sahip oluşu

3. Müşteri odaklı oluşu

4. Yaratıcılığının yüksek olması

5. Organizasyonel öğrenmedeki başarısı

6. Tek odaklı ve net iletişim



Takımlar Arasında Entegrasyonun Oluşturulması


Gerçek bir yüksek performanslı organizasyonda, geleneksel hiyerarşik yapı değiştirilmiştir. Bu yeni yapıda, geleneksel yöneticilerin ve süpervisorlerin yerini, teknik koordinasyon sorumluluğu ve endüstriyel konulardaki kararlar dahil olmak üzere, çalışma ve geliştirme takımları almıştır. Çoğu takımın çapraz fonksiyonel yapıda olmalarından dolayı, alınan kararlara katılması gereken grupların birçoğu bu takımlarda temsil edilebilmektedir. Teknik koordinasyon ve karar oluşturma süreçlerinde bazı konular ,takımların çapraz hareket etmelerini gerektirmektedir. Gurular ise bu konuda entegrasyonun sağlanabilmesi için takımlara çeşitli önerilerde bulunmaktadırlar:



1. Kişisel İrtibat. Gereken koordinasyonun basit bir düzeyde olduğu durumlarda, tek bir kişi iki ya da daha fazla takım arasında bağlantı ve ilişki kurabilmektedir. Örneğin, bir pazarlama takımının üyesi, pazarlama bilgilerinin paylaşılabilmesi ve pazarlamada yararlı olabilecek ürün dizaynı geliştirme konusunda bilgi edinebilmesi amacıyla ürün dizayn takımlarının toplantılarına katılma sorumluluğuna sahip olabilmektedir.

2. Birleştirici takım. İki ya da daha fazla takım arasında koordinasyonun çok karmaşık bir yapıda olması durumunda formel bir birleştirici takım oluşturulabilmektedir.

3. Yönetim takımı. Organizasyon bütününün koordinasyonu yüksek performanslı organizasyonlarda üst düzey yönetim takımının sorumluluğundadır. Normalde, bu tip takımlar organizasyonun üst düzey yöneticileri ve çapraz fonksiyonel ve fonksiyonel çalışma takımlarından gelen takım liderleriyle kurulmaktadır.

© Araş. Gör. Z. Seçil TAŞTAN