Krizin işsizlik oranını tavan yaptırdığı Avrupa ülkelerinde yabancı işçilere yönelik tepkiler ve ülkelerin vatandaşlarına yönelik korumacı politikaları hızla artıyor.
Küresel kriz birçok ülkede olduğu gibi Avrupa'da da işsizler ordusu yaratırken, işsiz kalmaktan korkan daha büyük kitlelerin yabancı çalışanlara karşı tutumu da sertleşiyor. Krizin en fazla etkilediği ülkelerden birisi olan İngiltere'de Total rafinerisinde çalışan İngilizlerin yabancı işçi getirilmesine karşı başlattıkları grevlerin enerji sektöründeki diğer şirketlere yayılması sonrasında inşaat sektöründe de benzer grevlerin başlayacağı endişesi yaşanıyor.
İngiltere'de işsiz sayısı 2008'in son çeyreğinde 1 milyon 970 bine, iş kayıpları da Ağustos 1997'den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. İngiliz istatistik kurumu ONS'nin başkanı Karen Dunnell, bu ortamda geçen yıl yabancı çalışan sayısının 175 bin artarak 2.4 milyona ulaştığını, buna karşın İngiliz çalışanların sayısının 234 bin azalarak 27 milyona gerilediğini duyurdu. Times gazetesi dün bu açıklamanın yabancı çalışanlarla ilgili gerilimi daha da ateşleyeceğini belirten bir haber yayımladı. Başbakan Gordon Brown'ın daha önceki bir açıklamasında İngiltere'deki işler İngilizlere demesi de yabancı çalışanlara yönelik tepkiyi artıran bir etken olarak yorumlanıyor.
Sarkozy'nin paketi Çekleri kızdırdı
İşsiz sayısının 2 milyonu aştığı Fransa'da 29 Ocak'ta birçok kentte geniş çaplı bir genel grev yapılmış ve yaklaşık 1 milyon kişinin katıldığı bu eylemlerde kamu ve özel sektörde çalışanların işlerinin garanti altına alınması istenmişti. 25.4 milyon kişinin istihdam edildiği Fransa'da işgücünün yüzde 8,5'ine denk gelen 3.8 milyon yabancı kökenli çalışan var. Zor durumdaki otomotiv şirketleri için 6.5 milyar euroluk kurtarma paketi açıklayan Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy'nin hükümet yardımı alacak otomotiv şirketlerinin üretimlerini Fransa'da yapması ve Çek Cumhuriyeti'ndeki fabrikalarındaki üretimlerini Fransa'ya getirmesi gerektiğini söylemesi ise Çek yetkililerin tepkisine neden oldu.
Fransız şirketi Peugeot-Citroen'in bu yıl 11 bin kişiyi işten çıkaracağını ve işten çıkarmalara ülke dışındaki fabrikalardan başlayacağını bildirmesi de bu tepkiyi daha da artırdı. Bu, işsizlik sorunun yabancı çalışanlara tepkiyi artırması örneğinin yalnızca ülke içinde kalmadığını o ülke şirketlerinin yurtdışındaki faaliyetlerini de kapsadığını gösteriyor.
Çok sayıda Türk işçinin yaşadığı Almanya'da işsizlik oranı yüzde 8,3 düzeyinde. Ülkedeki işsizlerin yüzde 15'ini yabancılar oluşturuyor. Zaman zaman Türklerin de maruz kaldığı yabancıların evlerinin yakılması olaylarının yaşandığı Almanya'da istihdamın daralması göçmenlere tepkiyi daha da artırabilir.
İtalya'da yabancılara tepki artıyor
İtalya'daki siyasi tartışmalarda göçmenlerin ülkedeki güvenlik sorunlarının kaynağı gibi gösterilmesi yabancılara tepkiyi artırırken saldırılar da yaşanıyor. Bu ayın başında Hintli bir göçmen Roma yakınlarında bir istasyonda bir bankta geceyi geçirirken üç İtalyan tarafından önce dövüldü sonra da üzerine benzin dökülerek yakıldı. Çingeneler ve Romenler de yabancılara karşı artan tepkiden muzdarip. Kayıtlara göre ülkede 3.5 milyon yabancı yaşıyor. Bunların 1.5 milyonu düzenli olarak çalışıyor ve nüfusun yüzde 6,4'ünü oluşturuyor. İtalya'da çalışanların yarısı Arnavutluk, Romanya, Ukrayna, Fas ve Filipinler'den gelen kişiler.
İspanya'da yaklaşık 5 milyon göçmen yaşıyor ve nüfusun yüzde 11'ini oluşturuyor. Emlak ve inşaat sektörünün durma noktasına geldiği, işsizliğin son 3.5 yılın en yüksek seviyesine çıktığı İspanya'da geçen yaz hükümetin yasal olarak kalma ve çalışma hakkına sahip göçmenleri ülkelerine göndermek için 10 bin euro teşvik vereceği haberleri gündeme gelmişti. İspanya'da göçmenlerin kriz nedeniyle ev almak için kullandıkları kredilerde geri ödeme sıkıntısı yaşadıkları da belirtiliyor.
Kanadalı senatörden öncelik çağrısı
Göçmenlere ve yabancı çalışanlara karşı korumacı tutumlar dünyanın diğer ülkelerinde de görülüyor. Kanada'da dün Liberal Senatör Pierrette Ringuette istihdamda Kanadalılara öncelik veren bir politikanın izlenmesi çağrısında bulundu. Avustralya hükümeti de dün yabancı işçi çalıştıranlara yeni sorumluluklar getiren bir yasa tasarısı üzerinde çalıştığını duyurdu.
Malezya hükümeti, küresel ekonomik kriz nedeniyle vatandaşlarının işsiz kalmasını önlemek için fabrika, mağaza ve restoranlarda yabancı işçi çalıştırılmasını geçen ay yasakladı.