29.10.2008

EBRD`den Türkiye`ye kaynak

Avrupa Yeniden Yapılanma ve Kalkınma Bankası'ndan (EBRD) Türkiye'ye yılda yaklaşık 1 milyar euro'luk dış finansman kesinleşti.

CNNTURK

EBRD Başkanı Thomas Mirow, bankanın faaliyet alanına Türkiye'nin de dahil edildiğini açıkladı.

Mirow, Financial Times gazetesine yaptığı açıklamada, önümüzdeki yıl için toplam 5.95 milyar euro'luk yatırım planının 150 milyon euro'sunun Türkiye'ye ayrıldığını söyledi.

Bu miktar 2010 yılında 300 milyon euro'ya çıkacak ve daha sonra da artmaya devam edecek.

Eğer tahminler tutarsa Türkiye, EBRD'nin faaliyette bulunduğu en büyük ülkelerden biri olacak.

29.10.2008

`Kriz sokağa yansımadı`

Coca-Cola CEO’su Muhtar Kent, Türkiye’nin hem ihracatının hem de ithalatının düşeceğini belirterek, Bu çok net. Batı Avrupa, krizden dolayı hasta ve yatakta. Bu bakımdan Türkiye’de kemerleri sıkacak mali politikaların izlenmesi lazım ki açık biraz daha büyümesin. Ticaret açığını kapatıp dengeyi kurmamız lazım dedi.

Kent, Fortune Türkiye Dergisi’nin Kasım sayısında yer alan söyleşide, global krizin gerçekten çok büyük ve çok boyutlu bir kriz olduğunu belirterek, herkesin beklentisinin, bunun tüm üretim sektörüne sıçrayacağı ve talepte önemli bir kısılma olacağı yönünde olduğunu kaydetti. Kent, şunları kaydetti:

2009’u da aşar

Henüz bu daralmanın sokağa yansımasını hissetmedik. Daha krizin ortasını bile geçmiş değiliz. Sadece ABD’de otomotiv, dayanıklı tüketim malları gibi sektörlerde talepte bir daralma oldu. Henüz perakendecilikte, üretimde, dayanıksız tüketim mallarında büyük bir talep daralması hissetmedik, dünyanın başka yerlerinde de hissetmedik bunu. Onun için krizin geçmesine epey bir süre var. 2009’u aşar bu etkilenme.

Bunun, serbest piyasa denen sistemin, paketin bir çöküşü olmadığının altını çizen Kent, krizin bu kadar hızlı olmasının nedeninin, dünyada bilgi akışının çok hızlı olmasından kaynaklandığını anlattı. ABD’de bankacılık sektöründe düzenlemelerin olduğunu, ancak uygulanmadığını belirten Kent, yatırım bankalarının daha sıkı denetlenmesinin önemine işaret etti. Kent, 2001 yılında Türkiye’deki bankalar o kadar iyi denetlendi ki bugün Türkiye’deki bankaların bilançoları ABD’deki bankaların bilançolarından çok daha kuvvetli. 2001 krizi olmasaydı belki Türkiye bugün çok daha büyük bir darbe yiyecekti. Bazı krizlerin de geleceğe faydası var şeklinde konuştu.

Güven azalacak

Muhtar Kent, bu krizin dünyada ABD’deki sistemlere, denetleme mekanizmalarına, Amerikan ekonomisine bir parça güvenin azalmasına neden olacağını ifade etti. Amerikan ekonomisinin her zaman kuvvetli olacağını, ancak artık dünyada Çin, Hindistan ve Rusya gibi birtakım yeni kutupların da oluşabileceğine dikkati çeken Kent, buna hazırlıklı olmak gerektiğini vurguladı.

Kriz nedeniyle bu ülkelerin büyüme oranlarının yüzde 8’lerden 3-4’lere ineceğini, ancak büyümenin süreceğini aktaran Kent, Rusya’nın bugün içinde bulunduğu altyapı yatırım programının durdurulmasına imkan olmadığını, petrol dışında dünyadaki doğal kaynakların yüzde 70’inin Rusya’da bulunduğunu, orada da birtakım krizlerin yaşanacağını, bankaların kapanacağını, ancak BRIC ülkeleri denilen Brezilya, Rusya, Hindistan ve Çin’in dünyanın büyümesine katkısının yüzde 60-70’ler seviyesinde olduğunu kaydetti. Kent, dünyanın geri kalan kısmının çok daha yavaşlayacağını, Batı Avrupa ve ABD’de en azından önümüzdeki iki yıl büyüme diye bir beklentilerinin bulunmadığını aktardı.

29.10.2008

İzlandalı Sterling Airways iflas etti

İ

29.10.2008

Bankaların el koyduğu ev sayısı % 70 arttı

Küresel finansal krizin etkilerinin her geçen gün daha fazla hissedildiği İngiltere'de tutsat (mortgage) borçları ödenemediği için ipoteği elinde tutan bankalar tarafından el konulan evlerin sayısı son bir yılda yüzde 70 arttı.

Artışın işsizlik rakamlarındaki artışla başabaş gittine işaret eden uzmanlar, pek çok kişinin işsiz kaldığı için tutsat ödemelerini yapamaz duruma düştüğünü hatırlattı.

Financial Services Authority adlı resmi kuruluşun istatistikleri, 2008 yılının ikinci çeyreğinde ülkede 11 bin 54 eve borçları ödenemediği için bankalar tarafından el konulduğunu ortaya koydu.

Geçen yılın aynı periyodunda bu rakamın 6 bin 500 olduğuna işaret eden uzmanlar, 2008 yılının ilk çeyreğinde de rakamın 9 bin 172 olarak gerçekleştiğini hatırlattı.

Bankalara dönen ev sayısındaki artışın süreceğine dair tahminlerde de bulunan uzmanlar, tutsat ödemelerinde aksaklık meydana gelen aile sayısının da hızla arttığını bildirdi.

2008 yılı Haziran ayının sonuna kadar 312 bin ailenin tutsat ödemelerini bir ya da daha fazla ay gecikmeli olarak yapma durumuna düştükleri belirtilirken, bu rakamın 2007 yılının aynı döneminde göre yüzde 16'lık bir artışa işaret ettiği kaydedildi.

Bu arada İngiltere'de tapu dairesi gibi işlev gören Land Registry adlı kuruluş da ülkede ev fiyatlarındaki düşüşün sürdüğünü açıkladı.

Land Registry'dan yapılan açıklamada, İngiltere'de eylül ayında ev fiyatlarındaki düşüşün yüzde 2,2 olarak gerçekleştiği, bu düşüşle birlikte son 12 aylık düşüşün de yüzde 8'e ulaştığı bildirildi.

29.10.2008

AB, IMF ve DB Macaristan`ı fonlayacak

Avrupa Birliği (AB), Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankası, küresel finansal krize yenik düşen Macaristan'ı ortaklaşa 20 milyar euro fonlama kararı aldı.

AB Komisyonu'ndan yapılan açıklamada, mali piyasalarında baskı artan Macaristan'ın ödemeler dengesinde sürdürülebilirliğini sağlamak için hazırlanan finansman paketine 6.5 milyar euro orta vadeli kredi katkısı yapılacağı belirtildi.

Macaristan ile IMF arasında 17 aylık bir süreyi içeren 12.5 milyar euro'luk stand-by anlaşması kapsamında, Dünya Bankası'nın da bu ülkeye 1 milyar euro yardımda bulunması öngörülüyor.

Son yıllarda rekor cari ve bütçe açıklarıyla yaşayan Macaristan, küresel finansal krizde piyasalarda kontrolü kaybetmek tehlikesi yaşadığı bir dönemde 20 milyar euro'luk finansman paketiyle döviz ihtiyacını önemli oranda karşılamış olacak.

Macaristan Başbakanı Ferenc Gyurcsany, 1993 yılından bu yana ilk kez durgunluğa giren Macar ekonomisinin gelecek yıl yüzde 1 küçüleceğini açıklamıştı.

29.10.2008

IMF TOKİ`yi inceledi

ABD'de mortgage sistemi ile konut sektöründen başlayan kriz dünya genelinde bir ekonomik krize yol açarken, Program Sonrası İzleme çalışmaları çerçevesinde Ankara'da bulunan Uluslararası Para Fonu (IMF) heyeti, ilk kez Türkiye'de hükümetin konut politikalarının uygulanmasından sorumlu olan Toplu Konut İdaresi'nde (TOKİ) inceleme yaptı.

AA

Pazartesi günü TOKİ'yi ziyaret eden IMF heyeti, Başkan Erdoğan Bayraktar ve diğer TOKİ yetkililerinden yaklaşık 1,5 saat bilgi aldı. Türkiye'de konut finansmanında bir sorun olup olmadığını ve konut alıcılarının borçlarını ödeyip ödemediğini soran IMF heyeti, bu uygulamanın başka ülkelere örnek alınıp alınmadığını da öğrenmek istedi.

IMF Türkiye Masası Şefliği görevini yakın zamanda devralacak olan Rachel Van Elkan ve IMF yetkilisi Davide Lombardo'nun katıldığı toplantıya ilişkin görüşme talebi, Hazine Müsteşarlığı tarafından TOKİ'ye iletilirken, IMF yetkililerinin, TOKİ faaliyetleri, finans yapısı ve kredilendirme yöntemleri hakkında bilgilendirilmesi istendi.
Toplantıda, IMF yetkililerine TOKİ;nin kurumsal yapısı ve faaliyetleri hakkında kısaca bilgi verilerek, TOKİ uygulamaları ve çalışma alanları görsel bilgiler sunularak anlatıldı.

IMF yetkililerinin TOKİ;nin bütçe ve finansman yapısı çerçevesinde tüm bu faaliyetlerin finansmanını nasıl sağladığı, TOKİ;nin merkezi bütçeden pay almadan bu faaliyetleri nasıl gerçekleştirdiği, TOKİ;nin kaynak yaratma mekanizmasını ve hasılat paylaşım modelinin etkinliği, TOKİ;nin belediyeler ve özel sektörle yaptığı işbirliğinin boyutları, TOKİ;den konut alan özellikle alt gelir grubu vatandaşların taksitlerini geri ödememede sorun yaşayıp yaşamadığı, TOKİ modelinin başka ülkelerde örnek alınıp alınmadığı yönünde sorular sorduğu belirtildi.

Hazine'den para almadan bu kadar büyük boyutlu konut projelerinin nasıl uygulandığını soran IMF yetkililerine, gelir paylaşımı modeli hakkında ayrıntılı bilgi verilirken, bu kapsamda kamu arazilerinin de değerlendirildiği belirtildi.

Konuyla ilgili bilgi veren bir TOKİ yetkilisi, IMF'ye anlatılanlar hakkında şunları söyledi:

Emlak Bankası'nın bankacılık faaliyetleri kapatılırken, bankacılık iş ve işlemleri dışındaki faaliyetler TOKİ'ye devredildi. Bankadan devreden Ataşehir, Ataköy ve Bahçeşehir'deki araziler üzerindeki hukuki sorunlar önce temizlendi. Bu arsalardan TOKİ çok ciddi gelir sağladı. İzmir Mavişehir, Ankara Eryaman ve İstanbul Kayabaşı'nda da önemli gelir sağlayan projeler uyguladık. Diğer taraftan devlet kurumlarının elinde bulunan atıl durumdaki arsaları parayla alıp, onları değerlendirdik. Paraların büyük bölümü buralardan geliyor. Ayrıca konutları hiç bir zaman zararına satmıyoruz. Oradan da para geliyor.

IMF heyetinin sizde konut finansmanında nasıl sorun yaşanmıyor, konutlar hiç iade edilmiyor mu sorusu üzerinde çok durduğunu belirten yetkili, şöyle devam etti:

(Biz konutları gerçek değeri üzerinden sattığımız için vatandaş ödemekte çok zorlanmıyor. Zaten girişte bir miktar peşin veriyor, zorlandığı zaman da konutu vermektense başka yerden para bulup konutun borcunu kapatıyor. Bizde geri dönüşler binde bir bile değil. Bu nedenle bir kriz yok) dedik. Devletten para almayan TOKİ'nin ihtiyaç durumunda piyasadan kredi bulduğunu, ancak şu anda bir mali sorun yaşamadığını, anlattık.

IMF heyetinin başka ülkelerin bu modeli örnek alıp almadığını da sorduğunu belirten yetkili, Rusya, Ukrayna, Romanya, Kuzey Afrika ve Orta Asya ülkelerinden bazılarının bu model hakkında TOKİ'de incelemeler yaptığını aktardıklarını söyledi.

İlk kez bir IMF heyetinin TOKİ'de incelemede bulunduğu belirtilirken, toplantıda, TOKİ Başkanı Erdoğan Bayraktar'ın, IMF yetkilerine, Dünyada yaşanan ekonomik krizde IMF'ye önemli görevler düşüyor. TOKİ'de çok iyi bir ekip var, gelelim size yardımcı olalım şeklinde espri yaptığı da öğrenildi.

TÜRKİYE'DEKİ SİSTEMİN İNCELİKLERİ

Türkiye'de kont sektöründe finansman krizi yaşanmamasının nedenleri hakkında bilgi veren TOKİ yetkilisi, TOKİ'nin ABD'dekinden farklı olarak, konut sektöründe, sadece alıcılara yönelik finansman temini ile değil, üretim boyutu ile de yer aldığına işaret etti. Yetkili, ABD ve Avrupa'da konuta kredi sağlayan bankaların konuta ekspertiz değeri üzerinden ipotek kredisi verdiğine ve konutların normal değerinin çok üzerinde fiyatlarla sunulduğuna dikkat çekti.

TOKİ'nin hedef kitlelere, maliyet üzerinden konut sattığını, geri dönüşlerde de taksitlerin piyasa faizi baskısı yaratmayacak şekilde memur maaş artış oranları düzeyinde artırıldığını belirten yetkili, şunları söyledi:

Bu şekilde hane halkı içinde konut edenimi için ayrılan pay oranı, borcun vadesi boyunca aynı tutulmaktadır ve kredi faizlendirmesi hedef gruplar için reel piyasalara göre ciddi şekilde uygun kalmaktadır. Özellikle alt gelir grupları ve yoksullara yönelik uzun vadeli tek konut finansmanı uygulamasını yürüten TOKİ'nin konut sunum modeli, uygulama yöntemi itibariyle mortgage sistemi ile paralellik arz etmektedir. İhtiyaç sahibi vatandaşların 'reel tasarruf ve ödeyebilirlik' kriterlerine uygun konut edinmesini sağlayan TOKİ, inşaat sektörüne yaptığı aylık 600 milyon YTL'lik ödemeler ile de sektöre önemli destek vermektedir.

Çin Merkez Bankası faiz indirdi

Çin Merkez Bankası, 6 hafta içinde üçüncü kez faiz oranlarını 27 baz puan indirdi.

Böylece, yıllık borçlanma maliyeti yüzde 6,93'den yüzde 6,66'ya, yıllık mevduat faiz oranı da yüzde 3,87'den yüzde 3,60'a çekildi.

Merkez Bankasının internet sitesindeki duyuruya göre, faiz oranları yarın yürürlüğe girecek.

Banka, faiz indirimlerine ilişkin herhangi bir açıklama yapmadı.