Dünyanın en hızlı gelişen ekonomilerinin başında gelen, ancak küresel krize kayıtsız kalamayarak ekonomik büyümesinde yavaşlama gerçekleşen Çin'de şimdi de küçük ve orta ölçekli üreticiler (KOBİ'ler) endişeli.
Çünkü bankaların kendilerine kredi vermeye isteksiz olacaklarını düşünüyorlar. Aslında haksız da sayılmazlar. Çin'deki şirketlerin yüzde 18,3'ünün yıllık satış gelirleri 5 milyon yuanın üzerinde. Bunların yüzde 89'u da yılın ilk 8 ayında rekor zararlar yazdı. BNP Paribas'nın tahminlerine göre Çin bankalarındaki geri dönmeyen krediler 2009 yılında yüzde 20 artabilir.
BNP Paribas'nın Şangay'da görevli analistlerinden Dorris Chen Reuters'a yaptığı açıklamada bankaların bu nedenle kredi verme konusunda eski saldırgan tavırlarını bir kenara bıraktıklarını ve daha korunmacı bir yol seçtiklerini söyledi.
Morgan Stanley'nin eski Asya ekonomisti Andy Xie, Çin'deki ve dünyanın başka yerlerindeki hükümetlerin bankaları kredi vermeye teşvik ettiklerini ancak bunun çok da işe yaramadığını söyledi. Xie, Bankalara güvenilir olmayan şirketlere kredi vermelerini isteyemezsiniz dedi.
İmar projeleri güvenli
Hükümetin ekonomiyi ayağa kaldırmak için 4 trilyon yuanlık (586 milyar dolar) paketinin bir parçası olarak bankaları daha fazla kredi vermeye yönlendirmesinden sonra bile, küçük üreticilerin nakit sıkıntısı yaşaması bekleniyor. Geçen hafta açıklanan ekonomi teşvik planında Çin Başbakanı Wen Jiabao'nun öncelik verdiği imar hizmetlerine bankaların daha fazla kaynak sağlaması bekleniyor.
Bankalar imar projelerini küçük üreticilerden daha güvenli bir liman olarak görüyor. Çin'deki oyuncak üreticilerinin yarısı bu yıl içinde kepenk indirirken, 67 bin küçük işletme de ilk yarıda iflas başvurusunda bulundu. Çin'li ekonomist Wang Tao küçük işletmelerin umutsuzluğunun süreceğini, hükümetin adımına rağmen bankaların riski olmayan altyapı projelerine yoğunlaşabileceğini ifade etti.
Bankaların finansman sağlamaktan çekindiği küçük ve orta ölçekli işletmeler kentlerdeki istihdam oranının yüzde 75'ini oluşturuyor. Hissedarlarına vereceği paylara odaklanmış olan bankalar ise devlet destekli projelere yöneliyor.