Cumhuriyet
28.05.2009

Moody’s ve Merrill Lynch’e göre Türkiye’nin dış finansman sorunu çözüm bekliyor

‘IMF ile anlaş’ baskısı

* Üç gün önce yaptığı değerlendirmede Türkiye’nin IMF ile anlaşma yapıp yapmamasının kredi notunu etkilemeyeceğini belirten Moody’s, dün “anlaşma olmazsa Türkiye’nin ancak yaz aylarını çıkarabileceğini” iddia ederek, dış finansman yavaşlarsa büyümenin daha da olumsuz etkileneceğini söyledi.

* Merrill Lynch’e göre, anlaşmada ağırdan alan AKP hükümeti Türkiye’yi IMF boyunduruğundan kurtararak tarihe geçmek istiyor ama bunun zamanı değil. IMF anlaşması olmaz, yabancı sermaye girişi azalırsa bu, daha yavaş büyüme, daha güçsüz TL, daha yüksek reel faiz sonucunu doğurur, risk algısı artar.

* Citibank, Ankara’da Hazine Müsteşarlığı, Merkez Bankası, ABD Büyükelçiliği ile yaptığı görüşmelerden sonra “Anlaşmanın büyük olasılıkla kaçınılmaz olduğuna ve 6-7 Ekim’de İstanbul’da yapılacak Dünya Bankası-IMF yıllık görüşmelerinden önce tamamlanacağına” dikkat çekti.

Ekonomi Servisi - Türkiye’nin IMF ile anlaşması yönündeki baskılar yoğunlaşmaya başladı. Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s ve yatırım bankası Merrill Lynch, dün ayrı ayrı yaptıkları açıklamalarda, anlaşmanın bir zorunluluk haline geldiğini ileri sürdüler.

Üç gün önce yaptığı değerlendirmede Türkiye’nin IMF ile anlaşma yapıp yapmamasının kredi notunu etkilemeyeceğini belirten Moody’s kıdemli Başkan Yardımcısı Kristin Lindow, dün Reuters’e yaptığı açıklamada, “anlaşma olmazsa Türkiye’nin ancak yaz aylarını çıkarabileceğini” iddia etti. Lindow dış açıktaki baskılara işaret ederek, “Bizim ödemeler dengesi analizlerimiz, hükümetin IMF finansmanı programı yapılmadan, sınırlı bir süre, yani yaz aylarında idare edebileceğini gösteriyor. Dış finansmanın görece yokluğu, ülkenin büyük yatırım ihtiyacı ve görece düşük tasarruf oranı göz önüne alındığında, büyüme hızını düşürmesi olasıdır” dedi.

Lindow 25 Mayıs’ta da, “Yeni bir program üzerinde anlaşma olsa da olmasa da Moody’s derecelendirmesi muhtemelen değişmeyecek. Ancak piyasalardaki belirsizliği ortadan kaldıracak bir önlemin hemen alınması gerekiyor” demişti.

Merrill Lynch de, geçen mayısta başarıyla tamamlanan stand-by’ın ardından yeni bir anlaşma imzalamaya soğuk bakan Türkiye’nin yüksek dış finansman ihtiyacı nedeniyle tutumunu değiştirmesi gerektiğini ileri sürdü. Merrill Lynch’in gelişen piyasalarla ilgili haftalık analizinde, hükümetin Türkiye’yi IMF boyunduruğundan kurtararak tarihe geçmek istediğini, fakat bunun küresel kriz gibi kötü bir zamana rastladığını savunarak özetle şu değerlendirmelere yer verildi:

Lehman Brothers’ın iflasıyla birlikte kötüleşen piyasa Türkiye’yi IMF’yle müzakerelere yönlendirdi ama aradan geçen sürede fazla mesafe alınamadı. Hükümet anlaşmayı geciktirme politikası izledi, IMF yeterince esnek davranmadı, araya yerel seçimler girdi. Gelinen noktada yeni bir durum söz konusu; cari açıkta hızlı iyileşme var ama ciddi miktarda dış fonlamaya ihtiyaç duyuluyor. IMF anlaşması olmazsa, yabancı sermaye girişinin azalması ihtimali finansman açığıyla birleşirse bu, daha yavaş büyüme, daha güçsüz Türk lirası, daha yüksek reel faiz oranları ve özel sektörün belirgin şekilde zarar görmesi sonucunu doğurur. IMF anlaşması beklentisiyle pozisyon alan yatırımcı daha fazla bekletilirse risk algısı artar. Bu nedenle Türkiye’nin IMF ile anlaşması gerekir.